شیطان در منظومه معارف اسلامی، مهم‌ترین عامل بیرونی انحراف انسان از مسیر بندگی و کمال معرفی شده است. هرچند قرآن کریم اصول کلی راهبردهای اغواگری شیطان و شیوه‌های مقابله با آن را تبیین کرده است، تفسیر عملی و تربیتی این آموزه‌ها را می‌توان در میراث دعایی اهل‌بیت(ع)، به‌ویژه صحیفه سجادیه، به‌صورت منسجم‌، زنده و کاربردی مشاهده کرد. مسئله اصلی این پژوهش، بازسازی نظام مفهومی اغواگری شیطان و استخراج راهکارهای مقابله با آن بر اساس آموزه‌های صحیفه سجادیه است. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و با بهره‌گیری از روش نظریه داده‌بنیاد (Grounded Theory) انجام شده است. داده‌های پژوهش از متن کامل صحیفه سجادیه استخراج و در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شده‌اند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که نظام تربیتی صحیفه سجادیه، اغواگری شیطان را فرایندی چندلایه می‌داند که از رهگذر بهره‌گیری از ضعف‌های معرفتی، عاطفی و رفتاری انسان، زمینه فاصله گرفتن او از یاد خدا و سقوط در مراتب گناه را فراهم می‌کند. در مقابل، امام سجاد(ع) مجموعه‌ای منسجم از راهکارهای معرفتی، ایمانی، اخلاقی، عبادی و روان‌شناختی را برای خنثی‌سازی این فرایند ارائه می‌کند. شبکه مفهومی استخراج‌شده نشان می‌دهد که در منظومه تربیتی صحیفه، مقابله با شیطان صرفاً به استعاذه زبانی محدود نیست، بلکه فرآیندی مستمر از خودسازی، مراقبت معنوی، تقویت ایمان، اصلاح گرایش‌ها، تهذیب نفس و استمرار ذکر الهی را در بر می‌گیرد. این پژوهش ضمن ارائه الگویی نظام‌مند از تعامل میان عوامل اغوا و مؤلفه‌های بازدارنده، ظرفیت صحیفه سجادیه را در تولید نظریه‌های تربیتی و اخلاقی مبتنی بر متون اسلامی نشان می‌دهد.