دعای مکارمالاخلاق، نیایش بیستم صحیفه سجادیه، متنی اخلاقی ـ تربیتی است که اصلاح نیت، مهار گرایشهای خصمانه و بازسازی مناسبات اجتماعی را در قالب درخواست از خداوند صورتبندی میکند. هدف پژوهش حاضر، تبیین سازوکارهای روانشناختی این دعا در تنظیم خشم و ارتقای روابط بینفردی بر پایه الگوی فرایندی تنظیم هیجان گروس بود. پژوهش با رویکرد کیفی، اسنادی و تحلیل محتوای جهتدار انجام شد. کل دعای مکارمالاخلاق بهعنوان واحد زمینه و فرازهای مستقل آن بهعنوان واحد تحلیل در نظر گرفته شد. کدهای اولیه از مراحل انتخاب و تغییر موقعیت، جهتدهی توجه، تغییر شناختی و تعدیل پاسخ اخذ و در دو دور با دادههای متن تطبیق داده شدند؛ کدهای بیرون از چارچوب نیز بهصورت استقرایی حفظ شدند. یافتهها پنج مقوله نهایی را نشان داد: جهتدهی پیشینی به نیت و خودنظارتی؛ تغییر کانون توجه از حسد، بدگمانی و گفتار خصمانه به یادآوری، شکر و خیرگویی؛ بازارزیابی تعارض از راه فروتنی و محاسبه نفس؛ تعدیل پاسخ با کظم غیظ، کنترل زبان و آرامسازی رفتاری؛ و تنظیم بینفردی ترمیمی از طریق انصاف، عفو، احسان و پیوند دوباره، همراه با حفظ مرز عدالت و منع ظلم. نتیجه آنکه دعا خشم را حذف یا سرکوب نمیکند، بلکه زنجیره تولید و ابراز آن را از سطح انگیزه تا پیامد رابطهای تنظیم میسازد. این الگو میتواند مبنایی نظری برای پژوهشهای روانشناسی دین و طراحی آموزشهای بومی تنظیم خشم باشد، نه جایگزین ارزیابی یا درمان تخصصی.